La boutique électroacoustique

Billet

Recensie

Ben Taffijn, Nieuwe Noten, 11 février 2018
dimanche 11 février 2018 Presse

De Belgische componiste Annette Vande Gorne studeerde aan de conservatoria van Brussel en Mons en vond reeds snel haar bestemming in de wereld van de elektroakoestische muziek, in navolging van componisten als François Bayle en Pierre Henry. Ze studeerde bij Guy Reibel en Pierre Schaeffer in Parijs en vormde in Brussel Musiques & Recherches wat zich geheel wijdt aan deze muziekstijl. Een nieuwe stap in haar muzikale carrière vormt de vorig jaar bij empreintes DIGITALes uitgebrachte elektroakoestische opera Yawar Fiesta, op een libretto van Werner Lambersy, die deze weer baseerde op het gelijknamige boek van de Peruviaanse schrijver José María Arguedas.

Yawar Fiesta is gebaseerd op een ritueel dat de indianen in de Peruviaanse Andes houden, maar dat we bij meer volkeren tegen komen. Een mythisch gevecht tussen een gevangen condor en een in het dorp grootgebrachte stier. De titel ‘Yawar Fiesta’ betekent zo veel als ‘Bloed dag’ in het Quechua, de taal van de Peruviaanse indianen. Dit type gevechten staat altijd voor iets groters, bijvoorbeeld de krachtmeting tussen goed en kwaad.

Allereerst valt op dat Vande Gorne op bijzondere wijze de sfeer van de gebeurtenissen in klank weet te vangen. De stemmen worden op fascinerende wijze verweven met een grote diversiteit aan elektronische klanken en geluiden, waarbij je heel goed gewaar wordt dat dit geen opera is die op een toneel wordt opgevoerd. Leidend in de eerste akte, Condor (La veillée) is het stamhoofd, de bas Nicolas Ischerwood, die met zijn bezwerende stem het ritueel in goede banen leidt in de duidelijk hoorbare chaos. Bijzonder is het Lamento (Chœur des femmes I) waarin een vrouwenkoor de eeuwige klacht tegen onrechtvaardigheid verklankt. De heldere, transparante hoge klanken vermengen zich hier met de hoge elektronische klanken tot een schrijnend geheel.

In de tweede akte Taureau (Le défi) zijn we in onze moderne tijd beland, gesymboliseerd door de kakofonie van claxonnerende auto’s. Brood en spelen is hier het thema met een hoofdrol voor de tenor Lorenzo Carola. In Combattimento (Chœur des femmes II) komen we het vrouwenkoor weer tegen, nu betreft het burgervrouwen en de toon is direct minder dramatisch. De opera krijgt zijn voltooing in een afsluitende monoloog waarin twee innerlijke stemmen met elkaar in dialoog gaan: de stem van macht en veroveringszucht en die van lichtheid en innerlijke spiritualiteit. De twee stemmen die wij ook allen in ons hebben.

De uitvoering van het album is sober in de typische stijl van het label empreintes DIGITALes en in afwijking van wat we normaal gewend zijn, komt deze opera op een Blu-ray disc en wordt het verhaal voorzien van aquarellen en als u dat wilt van ondertiteling bij de poëtische Franse teksten.

De stemmen worden op fascinerende wijze verweven met een grote diversiteit aan elektronische klanken en geluiden…